GrknCnplt

30 Haz, 2015

Tarihî Seyir İçerisinde Hukuk Düzeni

Yazan: Gürkan Canpolat Kategori: Târih

Yaratılış gereği, insanların bir arada yaşama zaruretleri ilk çağlarda kabile anlayışı şeklinde zuhur etmiş olup, zaman içerisinde bu birliktelik yerini daha büyük teşkilâtlar olan devletlere bırakmıştır. Devletlerin inkişafı ise kompleks yapıdaki imparatorlukları meydana getirerek insanlığın seyrini radikal bir şekilde etkilemeye başlamıştır. Ne var ki tüm İbrahimî dinlerin müşterek inancına göre henüz yeryüzünde yaratılan ilk insan olan Hz. Âdem’in devrinde yasak meyve ile Kabil’in, kardeşi Habil’i öldürme mes’elesi vukuu bulduğundan, insan toplulukları için belli kural ve kaidelerin otoriteler tarafınca konulmasının gerekliliği anlaşılmaktadır.

Topluluklar hâlinde ve farklı coğrafyalarda yaşayan insanların kendilerine ait bir hars ve medeniyeti oluşturacağı kanaatinden hareketle, kendi hukuk kurallarını da şekillendirebilmeleri kaçınılmaz görünmektedir. Bu da değişik coğrafyaların, kültürlerin, felsefenin ve sosyolojinin hâkim olduğu topluluklarda farklı hukukî anlayışların ortaya çıkmasını mâkul kılmaktadır. Hülâsa yasanın yanında bizzat yasayı yaratmış olan felsefe ve bilim bulunmaktadır.[1] Buradan hareketle yeryüzünde bilinen ilk yazılı kanunun Sümerlerin Lagaş Hanedanlığı döneminde ortaya çıktığını belirtmek gerekir.[2] Hanedanın son hükümdarı Urukagina tarafından İ.Ö. 2400 yıllarından biraz sonra tatbik edilmeye başlanan bu yazılı kaideler, yukarıda bahis ettiğimiz kültür ve coğrafyanın toplumun yaşayışı ile ne denli iç içe olduğunu da perçinler mahiyettedir. Bununla birlikte Sümerlerin, ilk insandan çok da uzun yıllar sonra ortaya çıkmadığını düşünmek gerekmektedir. Nitekim Sümer mitinin en bilindik yazını olan Gılgamış Destanı’nın on birinci tableti, herkese tanıdık gelecek olan tufan hâdisesinden bahseder.[3] Şüphesiz ki bu epik ve hikâyeci anlatım, Nuh Tufanı ile çok yakından alâkalıdır. Bu izahatın gayesi, insanların ezelden beri bir hukuk düzenine ihtiyaç duymalarının gerekliliğidir. Yazının devamını okumak için tıklayınız »

03 Haz, 2015

Nasihatnâme

Yazan: Gürkan Canpolat Kategori: Târih

İnsanın, avcılık ve toplayıcılığın egemen olduğu bir yaşamdan vazgeçip toprağı kullanmayı öğrenmesi ile vatan olgusu ortaya çıkmış ve vatan toprağını korumak için bilinçli organizasyonlar olan devletler kurulmuştur. Her devlet, İbn-i Haldun’un nazariyesine göre tıpkı bir insan gibi doğar, büyür, gelişir ve ölür. Bu durumda devletler için gösterilmesi gereken yegane çaba, o devletin optimum düzeyde kurumsallaşmasını sağlamaktır. Bu kurumsal kimlik, ülkenin her kesiminde kendini hissettirecek düzeyde olmalıyken, aynı zamanda olması gerekenin en iyisi de olmalıdır. Çünkü, devletlerin olabildiği kadar payidar kalabilmesi devlet düzen ve teşkilâtının sağlamlığıyla alâkalıdır.

Devletler tarihince, yönetici ve asker taifesine nasihatler[1] ve olması gereken normlarıyla bir devletin düzenine ilişkin ipuçları veren eserler yazılagelmiştir. Bu eserlerin içerisinden sıyrılarak popüler tarih ve kişisel gelişim sahalarında günümüzde de ilgi ile okunan kitaplar mevcuttur. Sun Tzu’nun Savaş Sanatı, Nizamü’l – Mülk’ün Siyasetname’si, Koçi Bey’in Risale’si, Yusuf Has Hacip’in Kutadgu Bilig’i hâlâ güncel baskılarla yeni okuyucularına ulaşmaktadırlar.

Yazının devamını okumak için tıklayınız »

20 May, 2015

E-Mürekkep Teknolojisi ve Modern Münevverler!

Yazan: Gürkan Canpolat Kategori: Bilişim

Bilim, yazının icâdını Sümerler devrine (İ.Ö. 3500) tarihlendirse de, bizce bu süreç insanlığın başlangıcından itibaren var olan ve sürekli gelişim gösteren bir dönemi ihtivâ etmektedir. Bu nedenle yazının önemi, bugüne kadar var olmuş herhangi bir şeyden daha çok ön plana çıkmakta ve bu minvâlde de değerini korumaktadır. Gerçek o ki, eski Asur İmparatorluğu’ndan kalan mahkeme zabıtlarını okumak, aradan geçen üç bin yıla rağmen büyüleyici bir anlam ifâde etmektedir. İşte bu nedenle söz uçar, yazı ise bâki kalır deyimi insanda heyecan uyandırmaktadır. Bununla birlikte kalemin, kılıçtan çok daha önemli bir silâh olduğu gerçeği de yüzyıllar boyunca önemini korumuştur. Dolayısıyla yazının, yani yazılı bir bilginin sözlü ifâdelerden çok daha önemli olduğu gerçeği sabittir. Yazının devamını okumak için tıklayınız »

Etiketler:

20 Nis, 2015

Önce Kelime Vardı

Yazan: Gürkan Canpolat Kategori: Kitap

Bireylerin, hayatını idame ettirebilmesi için yapmakla mükellef olduğu bâzı uğraşılar bulunmaktadır. İnsanlığın var olduğu ilk dönemden itibaren bu zaruret, eksilmeden devam edegelmiştir. Söz gelimi konuşmak, yazmak, tarım yapmak, hayvan gütmek, eşyayı bilmek, gündelik işleyiş hakkında bilgi sahibi olmak, insanların yaşayışları için elzem olan unsurlardır. Bittabi sıralanan bu zorunluluklar, günümüzde daha farklı boyutlarda kullanılmakta ya da yerlerini bir başka zorunluluğa devretmektedir. Ne olursa olsun, temel olarak insanlar, ihtiyaçlarını bu doğrultuda gidermektedirler.

Önce kelime vardı diye başlar İncil. Bu kelimenin şüphesiz ki mânâlar içinde mânâsı bulunmaktadır. Zorlama feylesoflar ile bu anlam en derin tesirli felsefe terimlerine dönüşebilir ve ondan sonra salvolu hareketleri ile zihnimizi karıştırabilir. Yahut mütercim üslubu ile kelime yerine söz ifâdesi eklenebilir. Hülâsa hendesenin temelini oluşturan nokta şekli bile, birçok anlamı bünyesinde ihtivâ edebilmektedir. Yeter ki farklı alanlarda uzmanlığı olduğunu iddia eden muhteremler bu işe el atsın…

Yazının devamını okumak için tıklayınız »

İçerik

Hayede – Faryad

Arşivler

Takvim

Ocak 2021
PSÇPCCP
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031

Alternatif Tarih

Alternatif Tarih

Görsel Şölen

  • İstanbul Boğazı
  • Kedilerle yaşıyorum.
  • Her şey yasak!
  • Maltepe, Dersaâdet
  • İstanbul Boğazı
  • Develerle yaşıyorum.
  • Her Gece Bodrum.

Kısa Kısa

Bir insan, evinde ne kadar uzun süre kalıyorsa; o kadar mutludur. Gürkan Canpolat

Kitap Okumaları

  • Öyle miymiş?
    ~ Şule Gürbüz – Başlangıç: 15.07.2019
  • Hesaplaşma
    ~ Trevanian – Başlangıç: 12.07.2019
  • Satranç
    Stefan Zweig– Başlangıç: 09.07.2019


Okunan Kitaplar

Müze Önerisi

İstanbul Arkeoloji Müzeleri

Telefon: 0212 520 77 40 - 41
Açık Olduğu Saatler: 09:00 - 19:00

Abone Olun

Abone olduğunuz için teşekkür ederim.

Bir şeyler ters gitti.